Ortak yazılı sınav sistemi eşitsizlik yaratır mı?

Milli Eğitim Bakanlığı (MEB), eğitim öğretim sürecinde yeni bir dönemi başlatıyor. Bakanlık, tüm okullarda uygulanmak üzere "Ortak Yazılı Sınav Sistemi"ne geçildiğini duyurdu. Sistemin tanıtımı, Milli Eğitim Bakan Yardımcısı Ömer Faruk Yelkenci tarafından önceki gün İstanbul Ataşehir Ahmet Keleşoğlu Fen Lisesi konferans salonunda düzenlenen etkinlikte yapıldı.

BirGün'de yayınlanan habere göre, programda konuşan Yelkenci, ölçme ve değerlendirmeyi eğitim sürecinin sonunda yapılan bir işlem olarak görmediklerini söyledi. Yelkenci, yeni sistemle ölçme ve değerlendirmenin "eğitim süreçlerinin niteliğini artıran, öğretmen ve öğrenciyi geliştiren süreç" olduğunu ifade etti.

Yelkenci'nin açıklamasına göre, 2026-2027 eğitim öğretim yılı 1. dönem 1. yazılı sınavlarında uygulanmaya başlanacak sistem, ortaokul 5, 6 ve 7'nci sınıflar ile liselerin 9, 10 ve 11'inci sınıflarında hayata geçirilecek. Sınavlar, ortaokul ve liselerde toplam 16 branşta yapılacak.

Sınav soruları, sene başında zümre öğretmenleri tarafından belirlenen konu soru dağılım tablolarındaki senaryolara göre hazırlanacak. Öğrenme çıktılarına yönelik 2 sınav sorusu, zümre öğretmenlerinin ortak kararıyla oluşturulacak. Diğer sorular ise Bakanlık tarafından oluşturulan soru havuzundan, öğretmenlerin belirleyeceği zorluk seviyelerine göre otomatik olarak gelecek. Soruların kolay, orta ve zor olmak üzere güçlük düzeyleri ile puan değerleri de öğretmenlerin mesleki değerlendirmeleri doğrultusunda belirlenecek.

Ortak Yazılı Sınav Sistemi'ni değerlendiren BirGün Yazarı Feray Aytekin Aydoğan, bu uygulamanın sorunları daha da büyüteceğini savundu. Sınavlara sayılı günler kala sistem değişikliği yapıldığına dikkat çeken Aydoğan, ortak yazılı sınavlarda "açık uçlu sorular"ın uygulanacağının açıklandığını hatırlattı. Aydoğan, "Öznel değerlendirmeye açık soruların eğitimde yeni eşitsizlikler doğurma riski çok yüksek. Özellikle özel okullar ile devlet okulları arasındaki ölçme değerlendirmede ortaya çıkan farklılık, eşitsizlik liselere ve üniversitelere girişte ciddi bir tartışma konusu iken 'açık uçlu sorular'la yaşanılan sorunların, kaygıların daha da artma olasılığı temel sorun başlıklarından biri" dedi.

Aydoğan, açıklamada 'farklı bölgelerde öğrenim gören öğrencilerin benzer özelliklere sahip ölçme araçlarıyla değerlendirileceği' vurgusuna da değinerek, "Özel okullardaki çocuklarla devlet okullarındaki çocuklar eşit olanaklara mı sahipler? Eğitimde eşitsizlik devasa boyuta ulaşmışken tüm çocuklar eğitimde eşit olanaklara sahipmiş algısının bir gerçekliği var mı?" diye sordu. Ortak yazılı sınav uygulamasının 'okul türleri arasında ölçme ve değerlendirme standartlarının eşitlenmesine, yılsonu başarı puanlarının daha objektif şekilde belirlenmesine katkı sağlayacağı' yönündeki açıklamalara da tepki gösteren Aydoğan, okul türlerinin merkezi sınavla öğrenci alan ya da adrese dayalı öğrenci alan diye ayrıştırılmasının olumsuz sonuçları yaşanırken nasıl "objektif, eşit" bir sonucun ortaya çıkmasının beklenebileceğini ifade etti.

TürkAta Haber Ajansı